← 5-сынып

1-сабақ. Натурал сандар және нөл

5-сынып • Математика

🎥 Видеосабақ

Видеосабақты көріп, тақырыпты меңгеріп ал.

📚 Тақырыптық анықтама

Заттарды санау кезінде 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, ... сандары қолданылады. Мұндай сандар натурал сандар деп аталады. 0 саны санау кезінде қолданылмайды, сондықтан бұл тақырыпта нөл натурал санға жатпайды.

Натурал сандарды жазу үшін 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 араб цифрлары қолданылады. Санды жазуда әрбір цифрдың мәні оның тұрған орнына, яғни позициясына байланысты. Сондықтан ондық санау жүйесі позициялық санау жүйесі деп аталады.

Сандағы цифрдың тұрған орны разряд деп аталады. Оңнан солға қарай разрядтар: бірлік, ондық, жүздік, мыңдық, он мыңдық, жүз мыңдық, миллиондық және т.б. Әрбір 10 бірлік 1 ондықты, 10 ондық 1 жүздікті, 10 жүздік 1 мыңдықты құрайды.

Көп таңбалы натурал санды разрядтық қосылғыштардың қосындысы түрінде жазуға болады.

Мысалы:

35 749 = 30 000 + 5 000 + 700 + 40 + 9

немесе

35 749 = 3 · 10 000 + 5 · 1 000 + 7 · 100 + 4 · 10 + 9.

Көп таңбалы сандарды оқу үшін цифрлар оңнан солға қарай үш-үштен топтастырылады. Бұл топтар кластар деп аталады. Бірліктер класына бірлік, ондық, жүздік; мыңдар класына мыңдық, он мыңдық, жүз мыңдық; одан кейін миллиондар, миллиардтар және триллиондар кластары жатады.

📝 10 тапсырма

Әр есептің жауабын енгізіп, «Тексеру» батырмасын бас.

1. «Алты жүз қырық екі мың жүз он бес» санын цифрлармен жаз.
2. 75 483 санындағы 5 цифрының разрядтық мәнін тап.
3. 4 036 208 санындағы 3 цифрының разрядтық мәнін тап.
4. 8 · 10 000 + 5 · 1 000 + 4 · 100 + 7 · 10 + 2 өрнегіне сәйкес санды жаз.
5. «Жеті миллион он екі мың үш жүз бес» санын цифрлармен жаз.
6. Ең кіші төрт таңбалы натурал санды жаз.
7. Ең үлкен алты таңбалы натурал санды жаз.
8. 99 999 санынан кейін келетін натурал санды жаз.
9. 6 000 000 + 300 000 + 20 000 + 5 000 + 400 + 70 + 8 қосындысына сәйкес санды жаз.
10. 3 508 214 санындағы 8 цифрының разрядтық мәнін тап.
Нәтиже: 0 / 10

🎯 10 тапсырманы орындап болдың ба?

Енді біліміңді тест арқылы тексер!

✅ Натурал сандар және нөл — тест

Әр сұрақтың бір ғана дұрыс жауабы бар. Барлық 10 сұраққа жауап бер.

1. Қай қатарда натурал сандар дұрыс берілген?

2. Натурал сандарды жазу үшін неше цифр қолданылады?

3. 48 725 санындағы 8 цифрының разрядтық мәні қандай?

4. 70 000 + 5 000 + 300 + 20 + 6 қосындысына сәйкес санды тап.

5. Ең кіші бес таңбалы натурал санды тап.

6. 10 жүздік неше мыңдықты құрайды?

7. Бірліктер класына қандай разрядтар кіреді?

8. 2 006 040 саны қалай дұрыс оқылады?

9. 347 825 санындағы 3 цифры қай разрядта тұр?

10. 9 · 10 000 + 4 · 1 000 + 6 · 100 + 3 · 10 + 2 өрнегіне сәйкес санды тап.