← 5-сынып

28-сабақ. Жай бөлшектерді, аралас сандарды ортақ бөлімге келтіру

5-сынып • Математика

🎥 Видеосабақ

Видеосабақты көріп, тақырыпты меңгеріп ал.

📚 Тақырыптық анықтама

Бөлімдері әртүрлі бөлшектерді бірдей бөлімге келтіруге болады. Ол үшін бөлшектер бөлімдерінің ортақ еселігін табамыз. Көбінесе бөлімдердің ең кіші ортақ еселігі (ЕКОЕ) алынады. Бұл сан бөлшектердің ең кіші ортақ бөлімі болады.

Әр бөлшектің бөлімін ортақ бөлімге айналдыру үшін толықтауыш көбейткіш табылады. Ол — ортақ бөлімді бастапқы бөлімге бөлгендегі сан. Бөлшектің алымы мен бөлімін осы санға көбейтеміз.

Мысалы:

2 3 және 5 8 бөлшектерін ортақ бөлімге келтірейік.

ЕКОЕ(3, 8) = 24.

2 · 8 3 · 8 = 16 24    және    5 · 3 8 · 3 = 15 24

Аралас сандарды ортақ бөлімге келтіргенде олардың бүтін бөліктері өзгермейді. Тек бөлшек бөліктерінің бөлімдері бірдей бөлімге келтіріледі.

📝 10 тапсырма

Әр есептің жауабын енгізіп, «Тексеру» батырмасын бас.

1. 3 4 және 5 6 бөлшектерінің ең кіші ортақ бөлімін тап.
2. 2 5 бөлшегін бөлімі 20 болатын бөлшекке келтір.
Алым
Бөлім
3. 7 9 бөлшегін бөлімі 36 болатын бөлшекке келтір.
Алым
Бөлім
4. 1 6 және 3 8 бөлшектерін ең кіші ортақ бөлімге келтір.
1-бөлшек
Алым
Бөлім
2-бөлшек
Алым
Бөлім
5. 5 12 және 7 18 бөлшектерінің ең кіші ортақ бөлімін тап.
6. 4 7 бөлшегін бөлімі 35 болатын бөлшекке келтіру үшін алымы мен бөлімін қандай санға көбейту керек?
7. 1 2 3 аралас санын бөлшек бөлігінің бөлімі 12 болатындай етіп жаз.
Бүтін бөлік
Алым
Бөлім
8. 2 3 10 және 4 1 4 аралас сандарының бөлшек бөліктерінің ең кіші ортақ бөлімін тап.
9. 5 8 және 7 12 бөлшектерін ең кіші ортақ бөлімге келтір.
1-бөлшек
Алым
Бөлім
2-бөлшек
Алым
Бөлім
10. 3 5 6 аралас санын бөлшек бөлігінің бөлімі 30 болатын аралас сан түрінде жаз.
Бүтін бөлік
Алым
Бөлім
Нәтиже: 0 / 10

🎯 10 тапсырманы орындап болдың ба?

Енді біліміңді тест арқылы тексер!

✅ Жай бөлшектерді, аралас сандарды ортақ бөлімге келтіру — тест

Әр сұрақтың бір ғана дұрыс жауабы бар. Барлық 10 сұраққа жауап бер.

1. 1 4 және 5 6 бөлшектерінің ең кіші ортақ бөлімі қандай?

2. 3 5 бөлшегін бөлімі 20 болатын бөлшекке келтіргендегі алымы қандай болады?

3. 7 8 бөлшегінің бөлімін 40-қа айналдыру үшін алымы мен бөлімін қандай санға көбейтеміз?

4. 2 9 бөлшегіне тең бөлшекті тап.

5. 5 6 және 7 15 бөлшектерінің ең кіші ортақ бөлімі қандай?

6. 3 10 және 5 12 бөлшектерінің ең кіші ортақ бөлімі қандай?

7. 2 1 3 аралас санын бөлшек бөлігінің бөлімі 12 болатын түрде жаз.

8. Бөлшектерді ең кіші ортақ бөлімге келтіру үшін алдымен нені табу керек?

9. 4 7 бөлшегін бөлімі 35 болатын бөлшекке келтіргенде қандай бөлшек шығады?

10. Аралас сандарды ортақ бөлімге келтіргенде олардың қай бөлігі өзгеріссіз қалады?