← 5-сынып

3-сабақ. Натурал сандарды салыстыру. Қос теңсіздік

5-сынып • Математика

🎥 Видеосабақ

Видеосабақты көріп, тақырыпты меңгеріп ал.

📚 Тақырыптық анықтама

Санағанда бұрын аталатын сан кіші, ал кейін аталатын сан үлкен болады.

Сандарды салыстыру кезінде > — «үлкен», < — «кіші» және = — «тең» белгілері қолданылады.

Мысалы:

9 < 10 — «тоғыз оннан кіші»;

15 > 7 — «он бес жетіден үлкен».

> және < белгілерімен жазылған математикалық жазу теңсіздік деп аталады.

Натурал сандарды координаталық сәуле бойынша да салыстыруға болады. Координаталық сәуледе кіші сан үлкен санның сол жағында, ал үлкен сан кіші санның оң жағында орналасады.

Мысалы:

Координаталық сәуледе 3 саны 8 санының сол жағында орналасқан.

Сондықтан:

3 < 8

Егер салыстырылатын екі натурал санның разрядтар саны әртүрлі болса, разрядтар саны көп сан үлкен болады.

Мысалы:

4576 > 987.

Себебі 4576 — төрт таңбалы сан, ал 987 — үш таңбалы сан.

Егер екі натурал санның разрядтар саны бірдей болса, оларды жоғарғы разрядтан бастап салыстырады. Алдымен ең үлкен разрядтағы цифрлар, содан кейін келесі разрядтағы цифрлар салыстырылады.

Мысалы:

3524 және 3576 сандарын салыстырайық.

Мыңдықтары бірдей: 3 = 3.
Жүздіктері бірдей: 5 = 5.
Ондықтары: 2 < 7.

Сондықтан:

3524 < 3576

Кез келген натурал сан нөлден үлкен: a > 0, мұндағы a — натурал сан. 1 саны — ең кіші натурал сан. Ең үлкен натурал сан болмайды.

Үш санды бір уақытта салыстыруды қос теңсіздік түрінде жазуға болады.

Мысалы:

18, 25 және 40 сандарын салыстырсақ:

18 < 25 < 40

Бұл жазу 25 саны 18-ден үлкен және 40-тан кіші екенін білдіреді.

📝 10 тапсырма

Әр есептің жауабын енгізіп, «Тексеру» батырмасын бас.

1. 157 және 57 сандарының үлкенін жаз.
2. 846 және 864 сандарының кішісін жаз.
3. 3993 және 3939 сандарының үлкенін жаз.
4. 4203 және 7302 сандарының үлкенін жаз.
5. 6914 және 591 сандарының кішісін жаз.
6. 205 205 және 202 505 сандарының үлкенін жаз.
7. 65 см және 1 м шамаларын салыстыр. Үлкен шаманы сантиметрмен жаз.
8. 3713 > 371* теңсіздігі тура болу үшін жұлдызшаның орнына қоюға болатын ең кіші цифрды жаз.
9. 5-тен үлкен және 10-нан кіші болатын, 5-ке ең жақын натурал санды жаз.
10. 19-дан үлкен және 35-тен кіші болатын ең кіші натурал санды жаз.
Нәтиже: 0 / 10

🎯 10 тапсырманы орындап болдың ба?

Енді біліміңді тест арқылы тексер!

✅ Натурал сандарды салыстыру. Қос теңсіздік — тест

Әр сұрақтың бір ғана дұрыс жауабы бар. Барлық 10 сұраққа жауап бер.

1. 9 және 10 сандарын дұрыс салыстыруды тап.

2. Координаталық сәуледе кіші сан үлкен санның қай жағында орналасады?

3. 4576 және 987 сандарын дұрыс салыстыруды тап.

4. Разрядтар саны әртүрлі екі натурал санды қалай салыстырады?

5. 3524 және 3576 сандарын дұрыс салыстыруды тап.

6. Разрядтар саны бірдей екі натурал сан қалай салыстырылады?

7. 18, 25 және 40 сандарының дұрыс қос теңсіздігін тап.

8. «7 саны 5-тен үлкен және 10-нан кіші» сөйлемінің дұрыс қос теңсіздігін тап.

9. Ең кіші натурал санды тап.

10. Ең үлкен натурал сан туралы дұрыс тұжырымды тап.